توضيحات مربوط به ذخاير معدنى استخراج‌شده امروزى و مناسبات ارتباطى مدرن را نقشه‌هاى ذيل دربر دارند : اول - نقشه اقتصادى ايران از : Hugo Grothe در كتاب Weltgeschichte ، براساس : Hans Ferdinald Helmolt , Bd . II : Westasien , ( Leipzig und wien 1913 ) , بعد از صفحهء 388 دوم - نقشه مقاله Persija ' ' در Bol'saja Sovetskaja Enciklopedija . سوّم - نقشه مقاله Persia ' ' در Enciclopedia Italiana xxvi , 418 . چهارم - نقشه آخر كتاب كوچك Alexander tehrani ( اسكندر تهرانى ) و Sebastian Beck Iran , : ( Berlin 1943 ) ( جغرافياى كوچك كشورها 21 ) . مناسبات عصر مغول در نقشه آخر كتاب : Iran نوشته Spuler ( كتابشناسى شماره 457 ) . درباره نشانهاى انتخابى نقشه مربوط به مناسبات مذهبى قابل ذكر است كه فقط شهرها و ايالاتى كه جغرافيدانان به صراحت ذكر كرده‌اند ، منظور شده است . كمبود آن نيز به همين سبب است . امّا مىبايست اغلب مكانها كه جغرافيدانان راجع به آنها چيزى نگفته‌اند ، توسط سنيان و يا بقيه زرتشتيان مسكونى شده باشد . درباره تقسيم سنيان به شاخه‌هاى ديگر مذهبى ، طورى گفته شده است ، كه بر روى نقشه نمىتوان آنها را با توضيح مشخص كرد ؛ حنفىها اغلب ساكن خراسان بودند ( همچنين مرو ) ، ساكنان قومس ، گرگان ( جمعى ) ، طبرستان ( تعدادى ) ، رى ( بخشى ) ، فارس ( بسيارى ) ، سيستان و سرخس ( بخشى ) حنفى مذهب بودند . شافعىها در چاچ ، ايلك ، طراز ، حوالى بخارا ، سنج ، دندانقان ، اسپيراين ، روذ / يان ، بعدها طوس ، نسا ، ابيورد سكونت داشتند . بسيارى از سكنهء كرمان ( غير از جيرفت ) ، و بخشى از مردمان هرات ، سيستان ، سرخس ، هردو مرو ، همچنين نيشاپور و رى ، و بالاخره بسيارى از ساكنان طبرستان پيروان شافعى بودند . حنبلىها در طبرستان ، رى و سوس اقامت داشتند . فرقه‌هاى كوچك مذهبى : ابو زيد بلخى در بكرواز ( يا بست ) / / جهم بن صفوان ابو محرز ( مقايسه كنيد با ( EI , I 1044 بسيارى از ساكنان ترمذ / / سفيان الثورى ( رجوع كنيد به Plessner in der ( EI , IV 540 - 43 در دينور ، قبلا همچنين در همدان . كرّاميه ( رجوع كنيد به : ( David Samuel Margaliouth in der EI II , 828 f در هرات ، غرجستان ، در فرغانه ، الختل ( ان ) ، گرگان ، مرو الروذ و سمرقند ، بعدها دلا جبال و طبرستان سكونت داشتند . معتزله اغلب ساكن خوزستان ( به‌ويژه عسكر المكرم ، همچنين اهواز ، رامهرمز ( د ) و دورق ) بودند ، بعضى نيز در گندىشاپور ، اقليتى در نيشاپور و فارس ( اغلب در جهرم ) اقامت داشتند .